مقاله و یادداشت
آخرین مقالات تحلیلی و یادداشتها پیرامون میراث فرهنگی، موزهها، گردشگری سرمایهگذاری،، صنایعدستی و هنرهای سنتی
-
آیین کهن «برات»؛ میراث زنده باورهای دینی و هویت فرهنگی مردم خراسان جنوبی
آیین مذهبی–فرهنگی «برات» یا «چراغ برات» یکی از کهنترین و ریشهدارترین سنتهای آیینی مردم خراسان جنوبی است؛ آیینی با قدمتی هزارساله که هر ساله همزمان با ایام میانی ماه شعبان و بهویژه نیمه شعبان، در شهرها و روستاهای این استان با شور و مشارکتی گسترده برگزار میشود. این آیین، جلوهای روشن از پیوند عمیق باورهای دینی، فرهنگ بومی و هویت…
-
صحافی بشرویه از دل تاریخ شکوفه زد
صحافی و جلدسازی که در اصطلاح به آن شیرازه میگویند سابقه و پیشینهای ۴۰۰ساله در بشرویه دارد. سید امیر سلیمانی رباطی مسئول میراثفرهنگی گردشگری و صنایعدستی شهرستان بشرویه در یادداشتی نوشت: صحافی و جلدسازی که در اصطلاح به آن شیرازه میگویند سابقه و پیشینهای ۴۰۰ساله در بشرویه دارد. با این محتوا که استاد بدیع الزمان فروزانفر در قسمتی از شرح…
-
گردشگری بر مدار رویدادها عامل توسعه هدفمند گردشگری استان خراسان جنوبی
امروزه اگر گردشگری به بستری مناسب برای سرمایهگذاری و در مقابل صنعتی پیشران در توسعه اقتصادی کشور معرفی شده است باید تمام زمینهها، عوامل، امکانات فردی و دولتی، تمام رنگها و سلیقهها در کنار هم تجمیع شود تا با یک هم افزایی وفاق گونه این بستر را به حد اعتلای شکوه در هر منطقه جغرافیایی با هر استعداد و ظرفیتی…
-
بشرویه؛ سرزمین رنگانگ خوراکهای بومی
غذا، خوراک و رشتههای وابسته به آن مانند شیرینیها و دسرها از مهمترین و اساسیترین داشتههای فرهنگی یک محدوده جغرافیایی به حساب میآید که این دایره خوراکی یا انحصارا به یک محدوده و یا اشتراکا با محدودههای زیستی یک منطقه قرابت دارد و امروزه خوراک یا به تعبیری بهتر غذای بومی و محلی از مهمترین ارکان گردشگری به حساب میآید.…
-
رویِ وا؛ مَثَل پذیرش گردشگر در شهرهای تاریخی
ایرانیان در تمام طول تاریخ به مردمان مهمانواز معروف بودهاند و پذیرش و تکریم مهمان را نه تنها در آموزههای اسلامی بلکه در شواهد مکتوب پیش از اسلام ایران نیز میتوان به خوبی مشاهده کرد چرا که مهمان نوازی و عزت نهادن بر مهمان در وجود و فرهنگ ایرانی-اسلامی به عنوان یک ژن غالب در تمام مردمان این سرزمین قرار…
-
از رقهی بشرویه تا زوزن سبزوار-با گذر از تون و گناباد / محور شکوهمند مساجد خوارزمشاهی خراسان بزرگ
مسجد جامع رقه از روستاهای توابع شهرستان بشرویه به فراخور موقعیت، وسعت و قلمرو سیاسی و جایگاه اجتماعی روستای رقه بنایی است ساده اما باشکوه. جایی که ناصر خسرو قبادیانی در قرن چهارم هجری از وجود مسجد و آدینهاش سخن به میان میآورد از اهمیت و جایگاه نماز آدینه در این روستا پرده برمیدارد. زیرا آدینه نمادی است از شکوه…
-
در بهار گردشگری خراسان جنوبی؛ گردشگری کانون پرور سد راه توسعه گردشگری
گردشگری امروزه به صنعتی اشتغالزا و اقتصادمحور تبدیل شده است و تجارت حاصل از آن در کشورهای پیشرفته به عنوان صنعت اول یا دوم اقتصادی آن شناخته میشود که جدای از شاخههای مختلف برگرفته از این صنعت و جامعیت آن بر تمام مناطق جغرافیایی ایران از اکوتوریسم و گردشگری مذهبی گرفته تا مفاهیم جدیدی که وارد این عرصه شدهاند دلیل…
-
هفته قافله بشرویه مفهومی جامع از گردشگری مذهبی
گردشگری مذهبی مفهومی بسیار آشنا اما پر از آرایههای مذهبی، فرهنگی و سنتی است که بر اساس پژوهشهای میدانی نزدیک به سه قرن است که در بشرویه اجرا میشود. سیدامیر سلیمانی رباطی مسئول میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی شهرستان بشرویه در یادداشتی نوشت: گردشگری مذهبی مفهومی بسیار آشنا اما پر از آرایههای مذهبی، فرهنگی و سنتی است که بر اساس پژوهشهای…
-
افطار و سنتهای فرهنگی ـ اجتماعی آن آیینی که در یونسکو ثبت جهانی شده است
آئین افطار، سنت کهن و رسمی پسندیده و شادمانه است که از سالیان متمادی در فرهنگ دینی و آئینی مردم مسلمان جهان و ایرانیان جای دارد. این مراسم، که یک باور دیرینه و نیکوست، از یک افطاری ساده شروع شده و تا نذر وخیرات برای همه اقشار مردم گستردش مییابد. سید احمد برآبادی در یادداشتی نوشت: وعده غذائی افطاری در…
-
صدای اذان استاد موذن زاده اردبیلی ، بی شک زیباترین و دلنواز ترین اذان اجرا شده در کشورمان است
این نوا و نغمه ای آشناست . صمیمی و دلنشین . با وقار و استوار . سال هاست گوش و دل ما از آن نوازش یافته است . هنگام افطار روزه خود را پس از گوش جان سپردن به آن به پایان رسانده ایم . سید احمد برآبادی سرپرست اداره کل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایع دستی خراسان جنوبی در یادداشتی…
-
محوطه گبری مود (مودB) حلقه اتصال خراسان و سیستان در دوران تاریخی
محوطۀ گبری مُود در استان خراسان جنوبی، شهرستان سربیشه و در بخش مُود این شهرستان در فاصله ۲۹ کیلومتری جنوب شرقی بیرجند واقع شده است. این محوطه در میانۀ دشتی معروف به دشت نخودی، بین دو رشته کوه باغران در جنوب و رشته کوه مؤمنآباد در شمال قرار دارد و حلقه اتصال خراسان و سیستان در دوران تاریخی است. محمد…
-
هنر چلنگری بشرویه سودی ندارد؛ اما او میگوید سودای حفظ هنر را در سر دارد
سیدامیر سلیمانی مسئول میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی شهرستان بشرویه در یادداشتی نوشت: چلنگری بشرویه شاید تنها هنری بود که در میان صناعات دستی بشرویه استثنا داشت و غبار فراموشی زمان گریبانش را نگرفت. محمدرضا توکلینیا مردی است که نزدیک به ۵۰ سال هنر چلنگری را در بشرویه نگه داشت نه برای آنکه منفعتی مادی برایش دارد بلکه چون گاهی مردم…
-
گردشگری کشاورزی، پتانسیل مغفول مانده در استان خراسان جنوبی
برگزاری جشنواره طلا و یاقوت سرخ در شهرستان قاینات، از جمله بزنگاههایی است که علاوه بر جلب توجه به شیوههای نوین کاشت، داشت و برداشت و نیز فرآوری این دو محصول استراتژیک در شهرستان قاینات به عنوان خاستگاه و پایتخت آن، از دیگر سو اشارهای به استعداد ناپیدا اما توانمند شهرستان و استان در جذب گردشگر کشاورزی و ترویج آن…
-
سرزمین یاقوتهای سرخ میزبان صاحبنظران و فعالان صنعت گردشگری ایران زمین
شهر فردوس سرزمین یاقوتهای سرخ در دوردستهای شرق ایران، میزبان صاحبنظران و فعالان صنعت گردشگری ایران زمین در چهارمین همایش آموزشی تجربی اقامتگاههای بوم گردی خواهد بود و خراسان جنوبی به عنوان یکی از مقاصد نوین گردشگری کشور معرفی خواهد شد. احسان درستکار کارشناس گردشگری خراسان جنوبی در یادداشتی نوشت: امروزه صنعت گردشگری در دنیا و اخیرا در کشور عزیزمان…
-
اقتصاد فرهنگی بشرویه و گذری بر تعالی آن
تمام جوامع بشری که دست کم چند سده از تاریخ آنها میگذرد مجموعهای از اعتقادها، باورها، رسم و رسومها، آداب و هنرهایی را در گذر زمان در دل جامعه خود پرورانده و به بالندگی میرسانند که مجموع این گذارهها با عنوان فرهنگ شناخته میشود. در دنیای امروز که سرعت رشد سرسامآور تکنولوژی انسان را از حقایق زندگی دور ساخته و…
-
آیینهای سنتی خراسان جنوبی در ماه مبارک رمضان
ماه مبارک رمضان در خراسان جنوبی همواره با اجرای مراسم سنتی و آیینی و باحال و هوای خاص همراه بوده است و مردم این دیار با پاسداشت آیینهای سنتی به استقبال ماه میهمانی خدا میرود. رمضانخوانی معروف به الله رمضونی یکی از مراسم معروف ماه رمضان در بیرجند رمضانخوانی است که “رمضوخوانی” هم گفته میشود در شبهای ماه رمضان پس…
-
مراسم میلک دگیر کرده (شمع روشن کردن) سنت دیرین شهر سرایان
مراسم میلک دگیر کرده (milak da gir kerda) (شمع روشن کردن) سنت دیرین شهر سرایان است که در روز 14 شعبان (روز برات) اجرا میشود. در روز 14 شعبان (روز برات) اهالی شهرستان سرایان صبحها به سر مزار عزیزان و درگذشتگان خود میروند و بعدازظهر همان روز بانوان آئین و رسم ویژهای دارند که به میلک دگیر کرده (شمع روشن…
-
چراغ برات، سنتی با قدمتی هزارساله در خراسان جنوبی
چراغ برات آئین کهن خراسان جنوبی با قدمتی هزارساله است که برای گرامیداشت درگذشتگان در روزهای ۱۲ تا ۱۴ شعبان انجام میشود. ایرانیان از دیرباز برای رفتگان خود احترام خاصی قائل بوده و سعی میکردهاند که بهنوعی روح آنان را از خود راضی نگهدارند و بر اساس همین سنت مراسم گوناگونی برای تجلیل از مردگان و شادی روح آنها و…
-
آئین و مراسم شب چله در خراسان جنوبی
شب آغاز فصل زمستان که به شب یلدا یا چله معروف است در نزد مردم خراسان جنوبی همانند سایر ایرانیان گرامی داشته میشود و دارای پیشنیه ای دیرینه است. براساس گاهشماری بومی و قدیمی چله بزرگ زمستان از فردای این شب یعنی از اول دیماه شروع شده و تا 40 روز (دهم بهمن) ادامه دارد به این چله ” چله…
-
صابونپزی سنتی خراسان جنوبی هنری به قدمت یک قرن
صابون بیرجندی بهعنوان یکی از تولیدات شاخص استان خراسان جنوبی بهویژه، شهر بیرجند بیش از یک قرن قدمت داشته و پیشکسوتان بیشماری در این عرصه فعالیت داشته و هرکدام تجربه خود را به نسلی منتقل کردهاند. صابونهای بدون اسیدی که دنبه گوسفند و سود سوزآور، اصلیترین ترکیباتشان هستند، استفاده از مواد اولیه کاملاً طبیعی در تولید محصول و خواص درمانی فراگیر…
-
خراسان جنوبی، میزبان هنرهای اصیل ایرانی
نقش نمایشگاهها برای ایجاد فرصتهای بازاریابی، فروش، برندسازی بسیار حائز اهمیت است و اجتماع واحدهای تولیدی در یکزمان و مکان خاص از سراسر کشور علاوه بر رونق اقتصاد بومی سبب رونق تولید، اشتغالزایی و خودکفایی در عرصههای مختلف میشود و اصولاً نمایشگاههای صنایعدستی قویترین ابزار تبلیغاتی صنایعدستی کشور محسوب میشود چون محلی است برای عرضهی این هنر. در این راستا…
-
مراسم سنتی آغاز کاشت گندم در جنوب خراسان
مراسم سنتی کشت گندم در روستای گردشگری آرک از توابع شهرستان خوسف استان خراسان جنوبی همه ساله در آبانماه برگزار میشود. مراسم سنتی کشت گندم در روستای آرک در 70 کیلومتری مرکز استان خراسان جنوبی همهساله در نیمه آبان ماه همزمان با نیمه عقرب ماه برگزار میشود که به مراسم ساعت معروف است. وجهتسمیه این مراسم به خاطر آن است…
-
زعفران طلای سرخ خراسان جنوبی
این روزها در جایجای خراسان جنوبی کشاورزان در حالی پاییز را پشت سر میگذارند که محصول گرانبهای زعفران را از مزارع خود برداشت میکنند. زعفران ازجمله محصولاتی است که کاشت آن از گذشتههای دور در مناطق مختلف این استان خراسان جنوبی معمول بوده است و در بین گیاهان زراعی ایران مناسبترین زراعت کشت متراکم برای نقاط محروم و دورافتاده کشور…