گام بلند میراثفرهنگی برای ثبت ملی آیینها و رسوم در قاینات/ از «شکستهبندی سنتی» تا «چرخ عصاری»
در راستای صیانت از هویت فرهنگی و حفظ داشتههای بومی، فرایند مستندنگاری و پژوهش میدانی برای ثبت آیینها، بازیها و سنت محلی شهرستان قاینات در فهرست میراث ناملموس کشور آغاز شد.
به گزارش روابط عمومی ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی خراسان جنوبی، کارشناسان این ادارهکل با همراهی کارشناسان شهرستان قاینات، در قالب دو تیم تخصصی، طی یک بازدید میدانی فشرده، شواهد و مستندات مربوط به میراث معنوی این منطقه را برای تکمیل پروندههای ثبت ملی مورد ارزیابی قرار دادند.
از طب سنتی تا تکنولوژیهای بومی
حمید عباسزاده، رئیس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان قاینات، در تشریح جزئیات این اقدام گفت: در این مرحله از پژوهش، مستندنگاری فن «شکستهبندی» در طب سنتی شهر قاین و همچنین بررسی میدانی پنج بازی بومیمحلی در دستور کار قرار گرفت. علاوه بر این، تیمهای تخصصی با حضور در دو روستای هدف، به گردآوری اطلاعات و مستندات مربوط به «خراس» یا همان چرخهای عصاری سنتی که برای روغنگیری از دانههای گیاهی کاربرد داشتهاند، پرداختند.
رئیس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان قاینات افزود: این فرایند پژوهشی تنها به بررسی میدانی محدود نمیشود و در قالب چند مرحله شامل تحقیقات نظری و تطبیقی نیز تکمیل خواهد شد تا پروندهای جامع برای ارائه به شورای ثبت ملی کشور آماده شود.
او هدف از این طرح را شناسایی، حفظ و ساماندهی میراث ناملموسی دانست که در طول قرنها، هویت اجتماعی مردم این خطه را شکل دادهاند.
عباسزاده تصریح کرد: «سیاری از این سنتها که بهصورت شفاهی و از طریق انتقال سینه به سینه مهارتها میان نسلها تداوم یافتهاند، در معرض خطر فراموشی قرار دارند. ثبت رسمی این میراثفرهنگی، زمینهساز حمایتهای قانونی، اجرای برنامههای آموزشی و ایجاد بستر مناسب برای برنامهریزیهای کلان فرهنگی جهت تداوم و پویایی این آیینها خواهد بود.
شهرستان قاینات به دلیل غنای فرهنگی و پیشینه تاریخی، همواره یکی از کانونهای اصلی توجه ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی خراسان جنوبی برای مستندسازی و ثبت آثار معنوی بوده است که با تکمیل این پروندهها، گام مؤثری در جهت معرفی هرچه بیشتر ظرفیتهای فرهنگی این منطقه برداشته خواهد شد.
